Het Besluit bouwwerken leefomgeving (BBL)

Sinds 1 januari 2024 vormt de Omgevingswet het kader voor alles wat met de fysieke leefomgeving te maken heeft. Daarbinnen regelt het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) de technische eisen aan bouwwerken, als opvolger van het Bouwbesluit 2012. Wat er op een specifieke plek gebouwd mag worden, staat in het omgevingsplan van de gemeente; daarvoor is een omgevingsvergunning nodig, tenzij uw plan vergunningsvrij is. Of het bouwwerk aan de technische eisen voldoet, wordt sinds 2024 getoetst door een onafhankelijke kwaliteitsborger op grond van de Wet kwaliteitsborging. De volledige, altijd actuele regelgeving vindt u bij het Informatiepunt Leefomgeving.

Het BBL bevat de basiseisen voor bouwwerken op het gebied van veiligheid, gezondheid, bruikbaarheid en duurzaamheid. Het doel van dit besluit is om bouwregels te harmoniseren en te integreren binnen de Omgevingswet, met behoud of verbetering van het bestaande veiligheids- en duurzaamheidsniveau. Het BBL omvat voorschriften over:​

• Constructieve veiligheid en brandveiligheid
• Gezondheidseisen, zoals luchtkwaliteit en daglichttoetreding
• Bruikbaarheidseisen, inclusief toegankelijkheid
• Duurzaamheid en energieprestaties
• Bouw- en sloopwerkzaamheden en het beheer van bestaande bouwwerken

In tegenstelling tot het Bouwbesluit 2012 is het BBL ingedeeld op basis van bouwfase: nieuwbouw, bestaande bouw, verbouw en gebruik. Daarnaast zijn er bepalingen opgenomen voor bouw- en sloopactiviteiten en overgangsrecht.

Nieuwbouw

Voor nieuwbouw gelden de strengste eisen op het gebied van veiligheid, duurzaamheid en energieprestaties. Het BBL schrijft voor dat nieuwe gebouwen moeten voldoen aan de Bijna Energieneutrale Gebouwen (BENG)-normen, en dat brandveiligheidseisen zoals rookbeheersingssystemen en brandcompartimentering worden aangescherpt.

Bestaande bouw

Voor bestaande bouw gelden minder strenge eisen dan voor nieuwbouw, maar gebouwen moeten nog steeds voldoen aan minimale veiligheids- en gezondheidsvoorschriften. Onderhoudsplichten blijven belangrijk, en bij functiewijzigingen kunnen aanvullende eisen worden gesteld.

Verbouw

Bij verbouwingen wordt gekeken naar de impact van de wijzigingen. In sommige gevallen gelden de eisen voor nieuwbouw, terwijl in andere situaties minder strikte normen van toepassing zijn. Dit biedt meer flexibiliteit voor renovatie en herbestemming van gebouwen.

Gebruik

Het BBL stelt duidelijke regels voor het gebruik van bouwwerken, waaronder brandveiligheidseisen en toegankelijkheidsvoorschriften. Dit betekent bijvoorbeeld dat gebouwen die een nieuwe functie krijgen (zoals kantoren die worden omgebouwd tot woningen) aan bepaalde eisen moeten voldoen, zoals isolatie- en ventilatienormen.

Hoewel veel voorschriften uit het Bouwbesluit 2012 zijn overgenomen, zijn er enkele significante veranderingen doorgevoerd, zoals:

• Nieuwe structuur: De indeling van het BBL is gewijzigd ten opzichte van het Bouwbesluit, met een focus op de verschillende fasen van een bouwproject.​
• Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen (Wkb): De Wkb introduceert een nieuwe vorm van kwaliteitsborging, waarbij een onafhankelijke kwaliteitsborger controleert of aan de bouwtechnische eisen wordt voldaan. Dit vermindert de rol van gemeenten bij de toetsing van bouwplannen en vergroot de verantwoordelijkheid van bouwers.​
• Maatwerkmogelijkheden voor gemeenten: Gemeenten kunnen binnen bepaalde kaders afwijken van rijksregels in hun omgevingsplan. Dit biedt flexibiliteit, bijvoorbeeld bij geluidsisolatie-eisen bij functiewijzigingen.​
• Aangescherpte geluidsnormen: De geluidsisolatie-eisen worden nu bepaald op basis van cumulatieve geluidsbelasting in plaats van individuele geluidsbronnen. Dit leidt in sommige gevallen tot strengere eisen.​
• Verhoogde brandveiligheidseisen: Extra brandveiligheidsmaatregelen zijn ingevoerd, zoals verbeterde rookwering bij liften in woongebouwen en verplichte sprinklerinstallaties in parkeergarages onder woongebouwen.​
• Duurzaamheids- en energieprestaties: De BENG-eisen (Bijna Energieneutrale Gebouwen) zijn opgenomen, evenals strengere regels voor isolatie en verplichte laadvoorzieningen voor elektrische voertuigen in parkeergarages.​
• Verbeterde toegankelijkheidseisen: Toegankelijkheidseisen gelden nu ook voor grondgebonden woningen, waardoor alle nieuwbouw beter bereikbaar moet zijn vanaf de openbare weg.

Bij Bekhuis & KleinJan begrijpen wij dat de regelgeving rondom bouwen complex en veranderlijk kan zijn. Als full-service architectenbureau zorgen wij ervoor dat al onze ontwerpen en bouwplannen volledig voldoen aan de eisen van het Besluit bouwwerken leefomgeving. Van de juiste bouwvergunningen tot het naleven van de laatste duurzaamheids- en kwaliteitsnormen: wij nemen dit volledig uit handen.

Onze expertise en nauwe samenwerking met kwaliteitsborgers en gemeenten zorgen ervoor dat uw project soepel verloopt. U hoeft zich geen zorgen te maken over regelgeving of vergunningstrajecten, wij regelen alles, zodat uw woning of bedrijfspand aan de hoogste standaarden voldoet. Bij Bekhuis & KleinJan combineren wij creativiteit met technische kennis, zodat u verzekerd bent van een veilig, duurzaam en toekomstbestendig gebouw.

Bij Bekhuis & KleinJan toetsen we ieder ontwerp aan de geldende bouwregels. Hieronder de vragen die daarover het vaakst gesteld worden; staat uw vraag er niet bij, neem dan gerust vrijblijvend contact op.